Legal English Expert | Czym się różni „common law” od „civil law”? ŚWIETNY CYTAT!
 

Czym się różni „common law” od „civil law”? ŚWIETNY CYTAT!

Czym się różni „common law” od „civil law”? ŚWIETNY CYTAT!

Nie zapomnę nigdy maila, którego dostałam od jednej z moich czytelniczek. Pisała w nim, że w swojej pracy magisterskiej użyła określenia „civil law” na system prawa stanowionego, obecny m.in. w Polsce w przeciwieństwie do systemu prawa zwyczajowego „common law”, obecnego m.in. w Wielkiej Brytanii. I pisała do mnie po to, żeby podeprzeć się moją opinią w dyskusji z promotorką (sic!), która nie chciała jej uznać określenia „civil law”, twierdząc, że jest niepoprawne w tym znaczeniu, bo przecież „civil law” to prawo cywilne – gałąź prawa, obok np. prawa karnego „criminal law” czy prawa admistracyjnego „administrative law”.

Tego maila dostałam na długo przed moim wyjazdem na studia prawnicze do Kanady. I już wtedy nie wiedziałam, czy się śmiać czy płakać. A moja wiedza wówczas opierała się (tylko lub aż) na niezliczonych książkach i aktach prawnych, które przeczytałam. Teraz, kiedy moja wiedza opiera się dodatkowo na ciągłym obyciu z Legal English w jego naturalnym otoczeniu, słuchaniu wykładowców na wydziale prawa University of Toronto oraz na jeszcze większej liczbie przeczytanych książek, przepisów i case’ów, jeszcze bardziej chce mi się śmiać i jeszcze bardziej chce mi się płakać, bo wiem, że to nie był odosobniony przypadek takiego braku wiedzy w Polsce. A w Kanadzie dla każdego – podkreślam każdego – prawnika i studenta prawa jest to „patently obvious” – czyli to taka oczywista oczywistość, że istnieje „common law” i „civil law”.  

Ogłaszam więc wszem i wobec, że CIVIL LAW to jak najbardziej poprawne i zdecydowanie najlepsze określenie po angielsku na system prawa wywodzący się z prawa rzymskiego, który występuje w większości krajów europejskich, w tym w Polsce.

Natomiast COMMON LAW to system prawa mający inne korzenie i występujący przede wszystkim w Wielkiej Brytanii, Stanach Zjednoczonych (oprócz stanu Luizjana) i Kanadzie (oprócz prowincji Quebec).

Równocześnie jak najbardziej możecie używać też określenia CIVIL LAW na gałąź prawa w przeciwieństwie np. do CRIMINAL LAW.

Tak, wiem, że to mylące i w sumie to ja też wolałabym, żeby to były dwa zupełnie inne określenia, a nie jedno określenie używane w dwóch różnych znaczeniach, ale nikt nie mówił, że Legal English jest łatwy. Nie, nie jest łatwy, ale jest – może właśnie przez to, że nie jest łatwy – niesamowicie fascynujący, czego najlepszym przykładem jest to, że ja fascynuję się nim niezmiennie od kilkunastu lat, a wciąż mi się nie znudził i wciąż odkrywam więcej i więcej.

 

Czy studia prawnicze w Kanadzie zmieniły coś w moim postrzeganiu civil law i common law? Tak, bardzo dużo.

I nie chodzi tu o lepsze intelektualne zrozumienie różnic między tymi systemami, bo wcześniej już je dobrze rozumiałam. W końcu cała moja fascynacja Legal English, która doprowadziła mnie do tworzenia podręczników, kursów, słownika, zaczęła się odkryciem kodeksu cywilnego Luizjany i dostrzeżeniem niesamowitych podobieństw między polskim kodeksem cywilnym a kodeksem cywilnym Luizjany, a następnie ogólnie podobieństw między civil law w Luizjanie a civil law w Polsce, które to podobieństwa jeszcze bardziej pogłębiły moje postrzeganie różnic między civil law a common law, stanowiącym wyłączną podstawę wszystkich najpopularniejszych na świecie podręczników do Legal English.

Chodzi o to, że ja te różnice poczułam. Poczułam na własnej skórze, że w Polsce prawa uczyłam się głównie z podręczników i AKTÓW PRAWNYCH, a tu w Kanadzie uczę się prawa głównie z podręczników i CASE’ÓW czyli konkretnych orzeczeń sądowych w konkretnych sprawach. Nacisk na prawo precedensowe jest niesamowity i to mimo tego, że w obecnych czasach w krajach, które mają prawo zwyczajowe, naprawdę duża część tego prawa jest skodyfikowana, czyli jest w formie przepisów prawnych. Jednak prawda jest taka, że przez cały pierwszy semestr studiów, jedynym aktem prawnych, którego przeczytanie mieliśmy zadane, była konstytucja, a poza tym na zajęcia i do egzaminów były do przeczytania tony case’ów.

Takie jest właśnie prawo zwyczajowe – idzie do „specific” do „general”, podczas gdy prawo cywilne/stanowione idzie od „general” do „specific”. Jest to pięknie opisane – w sposób niewartościujący tych systemów, niestwierdzający, że któryś jest lepszy czy gorszy od drugiego – w poniższym cytacie, który pokazał nam jeden z wykładowców na studiach i w którym się po prostu zakochałam (w cytacie, nie w wykładowcy ;-):

W ogóle – jak się okazało – Kanada jest idealnym miejscem dla komparatysty takiego jak ja, zafascynowanego różnicami między tymi dwoma systemami, a jest tak dlatego, że:

  1. w Quebecu jest civil law (ze względu na francuskie korzenie),
  2. Kanada jest federacją, czyli na poziomie federalnym pozostałe prowincje muszą się dogadać z Quebeciem,
  3. Quebec nie daje sobie w kaszę dmuchać i z tego co już się dowiedziałam, czytając co nieco o historii, bardzo żarliwie broni swojej kultury, prawa i języka, czytaj nie daje się zasymilować 😉
  4. reszta Kanady aktualnie bardzo szanuje prawa Quebecu do takiej indywidualności (albo po prostu nie ma innego wyjścia ;-))
  5. w konsekwencji muszą się dogadywać na poziomie federalnym, ale to jest nieustanny dialog, świadomość różnic i współpraca, dlatego właśnie KAŻDY prawnik i KAŻDY student prawa w Kanadzie wie, co to jest common law i civil law i czym się różnią.
  6. całe prawo Quebec’u, tak jak i całe prawo Kanady, jest dwujęzyczne, czyli ja się cieszę z dodatkowych możliwości zagłębiania się w moje badania porównawcze!

 

Dziękuję, że uczysz się Legal English ze mną!

Anna Młodawska


Wszelkie prawa zastrzeżone. © Anna Młodawska 2014-2019. Wszystkie wpisy w dziale FREEBIES – BEZPŁATNE MATERIAŁY są przeznaczone wyłącznie do prywatnego użytku osób fizycznych. Zabrania się publikowania ich w jakiejkolwiek formie (w tym na innych stronach w Internecie) oraz wykorzystywania ich do jakichkolwiek celów komercyjnych, w tym do prowadzenia lekcji języka angielskiego. 

PREZENT za zapisanie się na newsletter
50 ZDAŃ PO ANGIELSKU
PRZYDATNYCH DLA PRAWNIKA PODCZAS ROZMOWY Z KLIENTEM (TABELE, AUDIO, FISZKI, TEST)
Zapisując się na newsletter, wyrażasz zgodę na przesyłanie Ci informacji o nowościach, promocjach, produktach i usługach firmy Transkrypt Anna Młodawska. Twoje dane osobowe będą przetwarzane w celu wysyłki newslettera na podstawie zgody, którą w każdej chwili można wycofać. Administratorem danych będzie Transkrypt Anna Młodawska, ul. Marszałkowska 111, 00-102 Warszawa. Szczegóły związane z przetwarzaniem danych osobowych zostały opisane w polityce prywatności (link w stopce strony).
Anna Młodawska
anna.mlodawska@legalenglishexpert.pl

Anna Młodawska – autorka dwóch podręczników: „Advanced Legal English for Polish Purposes” oraz "Infographic Legal English", tłumaczka przysięgła języka angielskiego, lektorka Legal English posiadająca kilkunastoletnie doświadczenie w nauczaniu prawników i tłumaczy we własnej szkole, w warszawskich kancelariach oraz w Instytucie Lingwistyki Stosowanej UW, absolwentka anglistyki UW, Interdyscyplinarnego Podyplomowego Studium Kształcenia Tłumaczy UW oraz Podyplomowego Studium Prawa Europejskiego UW. Przez ponad 10 lat prowadziła w Warszawie biuro tłumaczeń prawniczych i stacjonarną szkołę Legal English „Transkrypt”. Aktualnie mieszka w Kanadzie i studiuje prawo na University of Toronto, kontynuując z nieustającą pasją nauczanie polskich prawników i tłumaczy online. www.facebook.com/transkrypt www.instagram.com/legalenglishexpert



Strona wykorzystuje pliki cookies w celu prawidłowego jej działania oraz korzystania z narzędzi analitycznych, reklamowych i społecznościowych. Szczegóły znajdują się w polityce prywatności. Możesz zarządzać ustawieniami plików cookies, klikając w przycisk "Ustawienia". Ustawienia Rozumiem i akceptuję